යහපත් මුසල්මානුවාගේ වගකීම

ඉස්ලාම් ආගම අදහන්නන් ගේ තිබෙන බරපතලම දුර්වලත්වය තමයි අන්තවාදීන් හෙලා නොදැකීම. ඉතා යහ ගුණවත් ලෙස ආගම අදහමින් ජීවත් වන මුසල්මානුවන් මම දන්නවා.  සිංහල බෞද්ධයන් අතර මම කිසිම බෝධිසත්ව ගති තියන පුද්ගලයෙකු දැක්කේ නෑ. බෝධිසත්ව ගුණ තිබෙන මිනිසෙකු ලෙස මම දැක්කේ එක් කාලයක් මගේ අසල්වැසියා වූ මුස්ලිම් භක්තික ශබ්‍රි ගුලාම් හුසේන්. 

ඉස්ලාම් ආගම අදහන්නන් වර්ග දෙකක් ඉන්නවා. එක් වර්ගයක් ඉතා යහපත් බිස්නස් වලදී වත් හොර බොරු නොකරන පුද්ගලික ජීවිතේ යහපත් මිනිස්සු. අනෙක් වර්ගය කෆීර්ලා මරාගෙන ස්වර්ගෙට යන්න ට්‍රයි එක දෙන සහරාන්ලා වගේ ඩයල්. නමුත් යහපත් මුසල්මානුවෝ එලිපිට ප්‍රසිද්ධියේ කවදාවත් සහරාන්ලාව විවේචනය කරන්නේ නෑ නිහඞව ඉන්නවා. ඤාණසාරලා ගේ බෞද්ධ අන්තවාදය හිස ඔසවන විට මොඩරේට් බෞද්ධයෝ ප්‍රසිද්ධියේ  ඤාණසාරලා ගේ ක්‍රියා කලාපය විවේචනය කලා. මම පුද්ගලිකව ඤාණසාරවාදය විවේචනය කලා උපහාස කවි පවා ලිව්වා. 

බටහිර ලෝකයේ ජීවත් වන යහපත් මුසල්මානුවෝ බොහෝ ගනනක් මම දන්නවා. නමුත් ඔවුන් කවදාවත් තමන් ගේ අන්තවාදී එවුන් කරන ක්‍රියා විවේචනය කරන්නේ නෑ. ප්‍රසිද්ධ මාර්ග වහගෙන යාඥා කිරීම , බටහිර ක්‍රිස්තියානි රාජ්‍ය වල ෂරියා ඉල්ලා බල කිරීම , බෝම්බ පුපුරවා ගැනීම යනාදී දේවල් වලට විරුද්ධව කවදාවත් කතා කරන්නේ නෑ. ඔවුන් නිහඞතාවය රකිනවා. ඒකෙන් වෙන්නේ ඉස්ලාම් ආගම වෙනත් ජාතීන් සහ වෙනත් ආගමිකයන් අතර පජාත වීම.  යහපත් මුසල්මානුවටත් අන්තවාදීන්ට බෙදන හැන්දෙන් බෙදීම. යහපත් මුසල්මානුවෙක් නැගිටලා කියන්නේ නෑ යකෝ අපි ආවේ සිරියාවෙන් සෝමාලියාවෙන් යේමනයෙන් ඇෆ්ගනිස්තානයෙන් , අපි ජීවත් වූ රටවල් කක්කා ගොඩවල්. ජීවිතේ බේරගෙන අපි මේ බටහිර රටවල් වලට ආවා. උන් අපිට දොරවල් ඇරියා. සෞදි අරාබිය වගේ ධනවත් මුස්ලිම් රටවල් අපිට දොරක්වත් ඇරියේ නෑ. මේ රට වලට ඇවිත් උන්ට අරින්න යන්න එපා සාමයෙන් ඉඳපල්ලා. උඹලා ඔය කරන වැඩ වලින් කිච වෙන්නේ ඉස්ලාම් ආගම කියලා. 

ඉමිතියාස් බකීර් මාකර් කියන්නේ මම ගරු කරන යහපත් මුසල්මානුවෙක්.  ඔහු හදවතින්ම සහජීවනයේ ඉන්නවා. නමුත් ඔහු සහරාන්ලාගේ අන්තවාදී ඉස්ලාමය   ප්‍රසිද්ධියේ හෙලා දැකලා තියනවද? මා දන්නා තරමින් නෑ.  ඉස්ලාම් ආගම අදහන යහපත් මිනිසුන් ගේ නිහඞතාව කවදා හරි දවසක ඔවුන්ටම පාරාවලල්ලක් වෙයි.

උදාහරණයකින් මේක පැහැදිලි කරන්නම්. මිනිස්සු පිරුනු මෝල් එකක හෝ ප්ලේන් එකක  

1) ක්‍රිස්තියානි එකෙක් පිරිසක් මැද ශබ්ද නඟා ජීසස් සේව්ස් කියනවා ; (no reaction)

2) හිංදු එකෙක් පිරිසක් මැද ශබ්ද නඟා හරෝහරා කියනවා ; ප්‍රතිචාරය (no reaction)

3) බුද්ධාගමේ එකෙක් පිරිසක් මැද ශබ්ද නඟා නමෝ බුද්ධාය කියනවා ; ප්‍රතිචාරය (no reaction)

4) මුස්ලිම් එකෙක් එකෙක් පිරිසක් මැද ශබ්ද නඟා අල්ලහු අක්බාර් කියනවා : ප්‍රතිචාරය ( මිනිසුන් පණ කඩාගෙන දුවනවා)

යහපත් මුසල්මානුවනි පේනවා නේද අර අන්තවාදීන් උඹලාගේ ආගමට කරලා තියන විනාශය. මේ නිසා ආගමික අන්තවාදය දුටු තැන ඊට ප්‍රසිද්ධියේ එරෙහි වෙයල්ලා. නැත්තම් උඹලා වගේ හොඳ මිනිස්සුත් පිටස්තරයෝ දකින්නේ සහරාන්ලා වගේ.

 

Antony Beevor ගේ Stalingrad පොත

මේ දින වල Antony Beevor ගේ Stalingrad පොත කියවනවා. මේ පොතේ හිට්ලර් ගේ සහ ස්ටාලින් ඝට්ඨනය පිලිබඳ මෙතෙක් හෙලි නොවූ කතන්දර තියනවා. හිට්ලර් සෝවියට් දේශයට පහර දෙන්න යන බව බුද්ධි අංශ වාර්තා 40 අන්තිම මාසය තුල ආවා. ස්ටාලින් මේවා නොතකා හැරියා. මේවා බ්‍රිතාන්‍ය ඔත්තු සේවයේ ගුංඩු බව කියලා හිනා උනා. 

දේශසීමාවේ ජර්මන් හමුදා එක් රැස් වෙන කොට ස්ටාලින් නියෝගයක් දුන්නා කිසිම අයුරකින් ජර්මානු හමුදා කුපිත කරන්න එපා කියලා. ජර්මන් හමුදා දේශසීමාව පන්නලා පහර දෙන විටත් සමහර සෝවියට් ඩිවිශන් ප්‍රති ප්‍රහාර එල්ල කරන්නේ නැතිව ශොක් එකේ හිටියා. යුද්දයේ ප්‍රථම මාසයේදී විශාල වශයෙන් සෙබලුන් මැරුනා යුද උපකරන ගුවන් යානා ටැංකි විනාශ උනා ස්ටාලින් ගේ උද්දච්ච මෝඩකම නිසා. එසේම  ජර්මානු ආක්‍රමනයට ප්‍රථම රතු හමුදාවේ අත් දැකීම් බහුල දක්‍ෂ උසස් නිලධාරීන් 40,000 ස්ටාලින් තම පැරනොයිඩ් මානසිකත්වය නිසා මරා දමනවා. මේ නිසා රතු හමුදාව දුර්වළ උනා. ෆින්ලන්ත යුද්දයේදී විශාල වශයෙන් රතු හමුදාව පසුබෑවා. මෙය දුටු හිට්‍ලර් සෝවියට් දේශය අල්ල ගැනීම ලේසියි බව සිතුවා. 

යුද්ධයේ මුල් කාර්තුවේදී ස්ටාලින් හිට්ලර් ගේ ආක්‍රමණයට බය වෙනවා. කෙසේ හෝ යුද්ධය නවත්වා ගන්න ස්ටාලින්ට අවශ්‍ය වෙනවා. ඔහු මෝලතොව් සමග එවකට මොස්කව් වල සිටි බල්ගේරියාවේ තානාපති මැදහත්කරුවෙක් ලෙස ගෙන්නා ගෙන හිට්ලර්ට යූක්‍රයීනය , බෙලරුසියාව සහ බෝල්ටික් රටවල් දෙන්නම් ගහන එක නවත්වන්න කියනවා. නමුත් බල්ගේරියාවේ තානාපති පවසනවා හිට්ලර්ට අවශ්‍ය මුලු සෝවියට් දේශයම බව​. ස්ටාලින් යූක්‍රයීනය , බෙලරුසියාව සහ බෝල්ටික් රටවල් හිට්ලර්ට පාවා දෙන්න උත්සහ කල බව ඉතිහාසයේ තිබූ සැඟවුනු රහසක්. (අපිට සෝවියට් ඉතිහාසය ඉගැන්වූ මහාචාර්‍ය නතාලියා පිව්ශෙන්කෝ මේ දේවල් කිව්වේ නෑ. තවාරිෂ් ස්ටාලින් ගේ දක්‍ෂතාවය සහ හැකියාව මත හිට්ලර් පරාජය කලා කියලා තමයි කිව්වේ)

හිට්ලර් පරාජය කලේ සහ යුද්දය දින්නේ ස්ටාලින් නිසා බව කියන මතය මේ පොතේ පෙන්වන කරුනු වලින් නිශ්ප්‍රභ වෙනවා. යුද පෙරමුනේ ස්ටාලින් ගේ යුද ශිල්පය නොදත් පොලිටිකල් කොමිසාර්ලා අණ දෙන නිලධාරීන්ටත් වඩා ඉහලින් ඉඳ ගෙන උන් යුද්දයට අණ දෙන්න ගිහින් තොග පිටින් කෑවා. ඉන් පසුව ඇස් ඇරුණු ස්ටාලින් ජෙනරල් ෂුකෝව්ට යුද්ධය භාර දුන්නා. 

හිට්ලර් තම ජෙනරාල්වරුන්ට යුද්ධය පුරාවටම ඇඟිලි ගසමින් වාත කලා. ඒ නිසා ඔවුන්ට නිසි ලෙස යුද්ද කරන්න ලැබුනේ නෑ. ස්ටාලින් යුද්දයේ දෙවන තුන්වන වසර වන විට අනවශ්‍ය ලෙස ඇඟිලි ගහන්න ගියේ නෑ.   ස්ටාලින් නිසා සෝවියට් දේශයට මහ විනාශයක් සහ කැෂුවල්ටි ගොඩක් සිදු වූ කතාව සෝවියට් ප්‍රොපගැන්ඩාව වසන් කරලා ස්ටාලින් යුගයේ වීරයා කලා. කෙසේ නමුත්  Antony Beevor ගේ පොත නිසා සත්‍ය ක්‍රමක් ක්‍රමයෙන් හෙලි වෙනවා. 

හිට්ලර් ගේ සහ ස්ටැලින් ගේ භූමිකා සහ හිට්ලර් ගේ පරාජයේ හේතූන් මගේ මේ ලිපියේ තියනවා 

Architects of Terror: A Comparison of Hitler and Stalin; LINK; https://transyl2014.blogspot.com/2026/02/architects-of-terror-comparison-of.html

PTSD in the Soviet Union

In this book, Dr. Ruwan M. Jayatunge points out that the Soviet Union, from its foundation with the 1917 October Revolution to its dissolution in 1991, faced internal and external socio-political calamities that generated immense stress among its population. But, he observes, little is known in the outside world about the psychological trauma experienced by the Soviet people. This is why his exploration of the grim history of post-traumatic stress disorder in the Soviet Union is an important contribution to scientific and medical knowledge and why his work also provides powerful support for recognizing the troubling reality of post-traumatic stress disorder.

Dr Gordon Atherley M.D., PhD   LLD, Honoris Causa, from Canada’s Simon Fraser University

Bury My Heart at Wounded Knee

 

Bury my heart at Wounded Knee

Deep down in South Dakota
The land with rolling hills
The dense forests and granite peaks
Became a distant memory for us
It was not a destiny, but a curse fell upon us
The legacy marked with a tragic conclusion
End of the chapter marked by the final curtain
They called it closing the American frontier
The event signified the eventual displacement
We became numbers, and our lives had no value
We failed to resist American encroachment
It became the endgame for us
Finally, we became history
It was the end of the traditional Native American way of life
The final act was performed with profound sorrow and loss
The erosion of culture and traditions
Had to face the forced confinement to reservations
With the spiritual and cultural devastation
We became the victims of the Wounded Knee Massacre
You might miss me for sure
I shall not be there for you
It's the final resting place for us
Our spirits were left at Wounded Knee
That serves as a somber resting place

by Ruwan M Jayatunge

, "මිනිසුන් තුලින් ලෝකය දුටුවෙමි" - ඉවක් අනුව වන ලෝකය දැකීමක්.

 

උපතින් පසු විපත සටහන් වන දිනය දක්වා, කිසිවකුට ගමේ, රටේ, ලෝකයේ දී නිරන්තර ගනුදෙනුවක යෙදෙන්නට සිදුවන්නේ විවිධාකාර මිනිසුන් සමඟය. මේ ගනුදෙනුව ගැටළුකාරී නොවන්නට හා සතුටුදායී වන්නට උපයෝගී කොට ගත යුත්තේ, මිනිසුන් හරිහැටි හඳුනාගැනීමේ කුසලතාවයය. ඉවක් ගැන වන කතා බහකදී කෙනකුගේ මතකයට නැගෙන්නේ සුනඛයා වුවත්,මේ ඉව මිනිසුන් අතර ගැවසීමේදී මිනිසාටද අත්‍යවශ්‍යය. එබඳු ඉවක් ගොඩන`ගා ගත හැකිවන්නේ, සිය ජීවිතයේදී එක්කොටගන්නා හැදෑරීම් හා විවිධ අත්දැකීම් සමුදායකට අනුරූපවය. 

රුවන් එම් ජයතුංග වෛද්‍යවරයාගේ, "මිනිසුන් තුලින් ලෝකය දුටුවෙමි" කෘතියෙන් අප දකින්නේ ජීවිතයට අත්‍යවශ්‍ය මේ ඉව නොඅඩුව හිමිකොටගත් ලේඛකයකුගේ නිර්මාණශීලී ව්‍යායාමයක පිළිබිඹුවය. උපන් රටේදීද, නොරටදීද විවිධ අවස්ථාවලදී හමුවූ, විවිධාකාර පුද්ගල චරිත හරහා කතුවරයා අපට හෙළිදරව් කරන්නේ පෞද්ගලික කතාවක්ම නොව ලෝකයට, මනුෂ්‍යත්වයට අතිශය පොදු වූ කතාවය. පාඨකයාට කියවා ලිස්සා යන්නට නොව හිතන්නට යමක් එක්කොට ගන්නට ඉඩ සලසන මේ ව්‍යායාමය තවදුරටත් සැලකිය හැක්කේ, කාලීන අවශ්‍යතාවයක් ඉටුකරලීමක්ද වශයෙනි. ශ්‍රි ලාංකිකයින් ලෙස කිසිවකුට වැරදුන තැන් හා කිසිවකු අදටත් වරද්දා ගන්නා තැන්ද එහිදී ලක්වන්නේ සාධාරණ විමසුමකටය. එවැනි, විමර්ශණශීලී සටහන් කිහිපයක් අතරින් මේ උපුටාගැනීම දක්වන්නේ එක් උදාහරණයක් වශයෙනි.     ‘ 

ඉංග්‍රීසීන් රෝමන් වරුන්ගෙන් සබන් පාවිච්චිය ඉගෙනගනිමින් සිටි කාලයේදී, වළගම්බා නරපතියා අලු විහාරයේදී ත්‍රිපිටකය ග්‍රන්ථාරූඪ කිරීමට මූලික විය. දියුණු භාෂාවක් වන සිංහල භාෂාව රටගිය ඇත්තන්ගේ දරුවෝ අමතක කරති. එසේම එංගලන්තයේ සිංහල දෙමාපියන් තමාගේ දරුවාට සිංහල නොහැකිබව පවසන්නේ ආඩම්බරයෙනි. නමුත් මව් භාෂාවක් නොමැති, තමාගේ සංස්කෘතික අනන්‍යතාව අහිමිකරගෙන සිටින සංස්කෘතික අවජාතකයන්ට සුද්දෝ නොසලකති. එය එංගලන්තයේ පමණක් නොව බොහෝ යුරෝපීය රටවල දක්නට ලැබෙන කරුණකි.’ යුරෝපීය රටවල දක්නට ලැබෙන මේ ස්වභාවයන්, පෞද්ගලිකව නොදකින හෝ නොතකන සංස්කෘතික අවජාතකයින් පිළිබඳව කතුවරයාගෙන් එලෙස සැපයෙන්නේ පැහැදිලි අර්ථකතනයකි.                      

යුරෝපීය රටවල විශ්වවිද්‍යාල නේවාසිකාගාර පහසුකම් ලංකාව  හා සංසන්දනයට ලක්කරමින් වෛද්‍ය රුවන් සටහන් කරන්නේ පෞද්ගලිකව අපටද දෘෂ්‍යමාන කතාවය. වයිරස උණක් හෝ වෙනත් ආසාදනයක් එක් කාමරයකදී හතර පස් දෙනකුට හෝ ඇතැම්විට දහ පහලොස් දෙනකුට ලබාගැනීමේ පහසුකම මෙරටදී සැපයෙන මේ මාර්ගයේ දී, මානසික සමතුලිතතාවයටද හැකිවන්නේ පහසුවෙන් පිට පනින්නටය. සන්නිවේදනයේදී ගලපා ගත යුතු උපායශීලීබව හා සංයමය සබඳතාවයන්හි වැදගත් අදහස් ‍මෙම කෘතියට ඇතුළත්ව ඇත. 

ඒඩ්ස් රෝගය අප්‍රිකාවෙන් පැමිණි වසංගතයක් ලෙසට වෙනත් රටක සිසුවකු කළ අදහස් දැක්වීමකදී, පියෙර් නම් අප්‍රිකානු සිසුවා පළ කළ ප්‍රතිචාරය තුළ ගැබ්ව ඇත්තේ මේ කාරණයය.   ...................‘ මේ කරුණ නිසා අප්‍රිකානු සිසුන්ගේ මුහුනේ නොසන්සුන්තාවයක් දැකගන්නට මට හැකිවිය. නමුත් පියෙර් සන්සුන්ව සිටියේය. පන්තිය අවසානයේදී ඉතා පැහැදිලි ඉංග්‍රීසියෙන් නිනාද් ඇමතූ ඔහු , ක්‍ෂය රෝගය මුලින්ම සොයාගත්තේ යුරෝපයෙන් බවත්, එසේම මහාමාරිය විනාශකාරී අන්දමට පැතිරගියේ යුරෝපයේ නමුත් ඒ රෝග ගැන කතා කිරීමේදී අප යුරෝපය සමච්චලයට ලක් නොකරන බවත් පැවසීය.’ ......................... මේ උපුටාගැනීම තුල  අන්තර්ගත වන්නේ යහපත් සන්නිවේදනයක පිළිබිඹුවය. 

අපට වෙච්ච දේ ගැනද කතුවරයා දක්වන අදහස්  විමසුමට ලක්විය යුතුය. චීනය ගැන වන ලිපියේදී, චීන ජාතික චෙන්දිබුගෙන් ඉගෙනගත් පාඩමක් අපට පවසමින් වෛද්‍ය රුවන් කාලීන අර්ථකතනයක යෙදෙන්නනේ මෙලෙසිනි. ...........    ‘සැලසුම් සහගතව දේශමාමක අදහස් වර්ධනය කිරීම, පරිසරය සුරකින පරම්පරාවක් ගොඩනැගීමට කටයුතු කිරීම මෙතෙක් ඉටුව නැත. දේශපාලන පාට අනුව අපි බෙදී සිටිමු. එසේම ජාතින් වශයෙන් මරා ගනිමු  ඒ අතරතුරේ ලෝකයේ බුද්ධිමත් ජනයා දියුණුවනු ඇත. සයිබර් තාක්‍ෂනය, ජාන තාක්‍ෂනය මඟින් ආර්ථිකව හා ජීව විද්‍යාත්මකව ඔවුන් අපව අභිබවා යනු ඇත. අවසානයේ අපි වැද්දන් මෙන් චාරයක් නොමැති ජන කොට්ඨාශයක් ලෙස අන්තර්ජාතික ප්‍රජාව ඉදිරියේ පෙනී සිටිමු. අපට තිබුනේ අතීතයක් පමණි.’ .................... 

අපට දැනෙන්නේ , මිනිසුන් තුළින් ලෝකය දුටුවෙමි කෘතිය ලෝකයද, මිනිසුන්ද හරි හැටි හඳුනාගැනීමේ කුසලතාවයකට අනුරූපව වූ නිර්මාණයක් බවය.

 -වෛද්‍ය ශාන්ත හෙට්ටිආරච්චි