Wednesday, October 28, 2026

ආගමික උමතුභාවය




ආගමික උමතුව තිබූ පුද්ගලයන් ගනනාවක් මට හමුවී තිබෙන අතර සමහරක් මට හමු වූයේ විශේසඥ මනෝ වෛද්‍ය නීල් ප්‍රනාන්දු මහතා යටතේ Psychiatry විශය පුහුණු වීමේදී අංගොඩ මානසික රෝහලේදීය​. එසේම විශේෂඥ මනෝ වෛද්‍ය ලලින් ප්‍රනාන්දු මහතා යටතේ මීගමුව රෝහලේ මානසික සෞඛ්‍ය සායනයේ සේවය කරන විට ආගමික උන්මාදය තිබූ රෝගීන් කිහිප දෙනෙකු මට හමු විය​. මින් සමහරක් ඉතා ප්‍රචණ්ව හැසිරුනු බව මතකය​. මුහුණු පොතේද ආගමික උමතුව තිබූ පුද්ගලයෝ මා සමග විවාද කිරීමට පැමිනි අතර ඔවුන් තුල තිබූ අන්ධ භක්තිය සහ තර්කනයේ නොහැකියාව නිසා ඔවුන් බොහෝ විට කරන ලද්දේ අවලාද කීමය​. මේ හැර බුද්ධිමය වශයෙන් කරුනු නිශ්ප්‍රභ කිරීමට ඔවුන් තුල හැකියාවක් තිබුනේ නැත​.

ආගමික උමතු භාවය (Religious Fanaticism / Extremism) යනු යම් පුද්ගලයෙකු හෝ කණ්ඩායමක් තමන් අදහන ආගමික විශ්වාසයන් කිසිදු තාර්කික හෝ නම්‍යශීලී භාවයකින් තොරව, අන්තගාමී සහ උග්‍ර ලෙස වැළඳගෙන ක්‍රියා කිරීමය. අන්තවාදී සහ අන්ධ විශ්වාස වලින් ඔවුන් ගේ මනස පිරී තිබේ. ඔවුන් තුල අනම්‍යශීලී බව (Inflexibility) තිබෙන අතර තමන්ගේ ආගමික ග්‍රන්ථ හෝ ඉගැන්වීම් අකුරටම, කිසිදු වෙනස් කිරීමකින් තොරව (සන්දර්භය නොසලකා) අර්ථකථනය කිරීම කරති. ඔවුන් තර්කයට ඉඩක් නොදෙති. විද්‍යාත්මක, තාර්කික හෝ මානුෂීය කරුණු මත පදනම්ව තමන්ගේ ආගමික මතයන් ප්‍රශ්න කිරීම බැහැර කරති. මෙම පුද්ගලයෝ අන්ධ භක්තියේ නියමුවන් වෙති.

ආගමික උමතුවසඳහා හේතු කාරකයන් ලෙස සමාජයීය, ආර්ථික හෝ අධ්‍යාපනික පසුගාමීත්වය පෙන්වා දිය හැකි අතර ඔවුන් තුල අවිනිශ්චිතතාවය මඟහරවා ගැනීමේ දැඩි අවශ්‍යතාවය තිබේ. පුද්ගලික ජීවිතයේ අසාර්ථකත්වයන් නිසා ඇති වන හීනමානය වසා ගැනීමට ඇතැමුන් "සාමූහික නාර්සිවාදය" (Collective Narcissism) තෝරා ගනී. එහිදී "මගේ ආගම තමයි ලෝකයේ ශ්‍රේෂ්ඨතම ආගම, මම ඒ ශ්‍රේෂ්ඨ ආගමේ කෙනෙක්" යන හැඟීම හරහා ඔවුන් තමන්ගේ ආත්ම අභිමානය (Self-esteem) කෘත්‍රිමව ඉහළ නංවා ගනී.

මානව පරිණාමයත් සමඟ මිනිස් මොළය හැඩගැසී ඇත්තේ තමන්ගේ කණ්ඩායම (In-group) ආරක්ෂා කිරීමට සහ පිටස්තර කණ්ඩායම් (Out-group) සැකයෙන් බැලීමටය. ආගමික උමතුව පවතින අය තුළ මෙම තත්වය අන්තයටම ගමන් කරයි. ඔවුන් තමන්ගේ කණ්ඩායම අතිශය යහපත් පිරිසක් ලෙසත්, අනෙක් සියලුම දෙනා සතුරන් හෝ පව්කාරයන් ලෙසත් දකිති. තමන්ගේ සංස්කෘතිය, ආගම හෝ පැවැත්ම අනෙක් ආගම් නිසා අවදානමට ලක්ව ඇතැයි යන අභ්‍යන්තර බිය (Fear) මනෝවිද්‍යාත්මකව පුද්ගලයෙකු ආක්‍රමණශීලී කරයි. මොළයේ බිය පාලනය කරන 'ඇමිග්ඩලා' (Amygdala) කොටස ක්‍රියාත්මක වීම නිසා ඔවුන් තාර්කිකව සිතීම නතර කර, ආත්මාරක්ෂාව සඳහා ප්‍රචණ්ඩත්වයට හෝ අන්තවාදයට යොමු වේ. එසේම​ තහවුරු කිරීමේ පක්ෂපාතිත්වය (Confirmation Bias) ඔවුන් තුල දක්නට ඇත​. ඔවුන් කියවන්නේ හෝ ශ්‍රවණය කරන්නේ තමන්ගේ මතය තහවුරු කරන දේවල් පමණි. විරුද්ධ මත සියල්ල බොරු ලෙස ප්‍රතික්ෂේප කරයි.

මානසික රෝගයක රෝග ලක්‍ෂණයක් ලෙස මතුවන ආගමික උමතුව අප සමාජයේ බහුලව දක්නට ලැබේ. ආගමික උමතුව භින්නෝන්මාදයේ (Schizophrenia) මුල් අවධියක ලක්ෂණයක් විය හැකිය. මෙකී පුද්ගලයන් තුල "ආගමික මායාවන්" (Religious Delusions) බහුලව තිබෙන අතර එය භින්නෝන්මාද රෝගීන් තුළ බහුලව දක්නට ලැබෙන පොදු ලක්ෂණයකි. ද්වීධ්‍රැවීය ආබාධයේ 'මේනියා' (Mania) හෙවත් උන්මාද අවධියේදී පුද්ගලයාගේ මොළයේ ක්‍රියාකාරීත්වය සහ ශක්තිය අධික ලෙස ඉහළ යයි. මෙහිදී ඔවුන් තුළ "උමතු ආගමික භක්තියක්" හදිසියේම මතු විය හැකිය. තවද මොළයේ (Temporal Lobe) ආශ්‍රිතව ඇතිවන ඇතැම් අපස්මාර (වල්ලිප්පුව) තත්වයන් නිසා පුද්ගලයන් තුළ අසාමාන්‍ය ලෙස අධි-ආගමික භක්තියක් (Hyper-religiosity) හටගත හැකි බව වෛද්‍ය පර්යේෂණ මඟින් තහවුරු කර ඇත. මොවුන් නිතරම ආගමික දර්ශන දැකීම සහ ආගම ගැනම ලිවීමට හා කතා කිරීමට දැඩි උමතුවක් දක්වයි. මේ අනුව ආගමික උමතුව යනු සායනික ප්‍රතිකාර අවශ්‍ය තත්වයක් බව පෙනී යයි.

වෛද්‍ය රුවන් එම් ජයතුංග



Sunday, October 25, 2026

අවුරුදු 10 ක සිසුවාගේ පරිත්‍යාගය



1976 වගේ කාලෙක ( එතකොට අපි හිටියේ 4 වසරේ) බිග් මැච් එකේ මම හිටියේ ජයනාත් සේරම් ලඟ. මම ඔහුගේ අතීසාර මිතුරෙකු උනෙත් නෑ. දැන අඳුනන කම පමනයි තිබ්බේ. සවස තේ වෙලාවේදී සේරම් පෙට්ටියක්  ඇරියා. ඒකේ   ජෑම් ගාපු සැන්විච් දෙකක් තිබ්බා. ඒකෙන් එකක් සේරම් අතට අරගෙන දෙවෙනි එක මට දුන්නා. 

මෑතකදී ඕස්ට්‍රේලියානු විශ්ව විද්‍යාලයක සිසුන්ට කරපු දේශනයකදී ( මම කරපු මාතෘකාව Helping and Altruism ; Prosocial Behaviors ) එහිදී මම සිසුන්ට කිව්වා අවුරුදු 10 විතර පිරිමි ලමයෙක් තමන් ගේ  සැන්විච්  දෙකෙන් එකක් ලඟ හිටපු යාලුවාට දුන්න  මේ සත්‍ය සිදුවීම​. මේ විශ්ව  විද්‍යාලයේ සිසු සිසුවියන් ධනවත් පවුල් වලින් ආපු වරප්‍රසාධිත සහ ජීවිතයේ කවදාවත් අහේනි අත් විඳපු ලමයි නොවෙයි. ඔවුන්ට මම කියපු කතාවෙන් තේරුනේ අර්ධයක් විතරයි. අවුරුදු 10 ලමයෙක් තමන් ගේ සැන්විච් එකක් ලඟ හිටපු යාලුවා එක්ක ශෙයා කල බව විතරයි ඔවුන් ගේ ඔලු වලට ගියේ. නමුත් මෙතන ඊට වඩා දුර දිග ගිය කතාවක් තිබ්බා ඔවුන්ට කවදාවත් තේරුම් ගත නොහැකි. 

1976 වසර කියන්නේ ශ්‍රී ලංකාවේ අර්ධ සාගතයක් තිබ්බ ආහාර අර්බුධයක් තිබ්බ කාලය​. පාන් ගෙඩියක් ගන්න මිනිසුන් පැය 4- 5 පෝල්ම් වල ඉන්නවා. ඒ කාලේ  මිනිසුන් අතේ තියන පාන් ගෙඩිය උදුර ගෙන යන කාලයක්. මේවගේ කාලයක තමන් ගේ සැන්විච් දෙකෙන් එකක් යන්තම් දැන අඳුනන යාලුවෙක්ට දුන්නා කියන්නේ ඒක ලොකු පරිත්‍යාගයක්. ජයනාත් සේරම් කරපු ඒ පරිත්‍යාගය වසර 50 කටත් එහා ගිහින් තාම මතකයේ තියනවා. 

වස් කවි -අණ විණ



  
සීනිගම ගිහින් මිරිස් අඹරන එක වස් කවි කියන එක පිලිබඳ සමාජ විද්‍යාත්මක කියවීම මහාචාර්‍ය ගනනාත් ඔබේසේකර ඔහුගේ Sorcery, Premeditated Murder, and the Canalization of Aggression in Sri Lankal පත්‍රිකාවෙන් ඉදිරිපත් කරනවා. මෙමගින් එක්තරා ආකාරයක මානසික විරේකයක් ලැබෙනවා. එසේම මිනි මරා ගන්නේ නැතිව තමන් ගේ කෝපය ප්‍රචණ්ඩත්වයෙන් තොර මාධ්‍යකින් බැහැර කරන්න වින් දිතයට ඉඩක් ලැබෙනවා. අණ විණ හූනියම් , වස් කවි ශ්‍රී ලාංකිකයන්ට පමණක් පොදු දෙයක් නොවෙයි.  කැරිබියානු රට වල වූඩූ කර්ම වල පවා මේ වගේ දේවල් තියනවා. මා විසින් ලියන ලද Revisiting Gananath Obeyesekere ගනනාථයන් ගේ පොත් පිලිබඳ විශ්ලේශනයේදී මේ අදහස් පිලිබඳව කතා කරනවා. ඔහුගේ මෙඩුසාගේ කේශකලාප පිලිබඳ අදහසුත්  එහිදී සාකච්චාවට බඳුන් වෙනවා. .........................Albert Singho looked a very worried and tormented man for his age. He was about sixty years old. He said for the last ten years his wife, who was younger than he by twenty-two years, had been carrying on with a man forty years old. Recently Albert performed a tovil ceremony called Puna Kapok to get rid of the bad times he was having. During this ceremony his wife's paramour had come after liquor and threatened him, and in the ensuing fight his arm was broken by the man. Afterwards he had gone to the hospital and avoided the complications of going to the police by telling the doctor that he slipped and fell and broke his arm. He had done this purposely because he was not quite certain that his enemy would be punished properly by the police in a deserving manner and to his entire satisfaction. He had therefore come to Sinigama after his arm was cured to get this man punished the way he deserved through Devol Deviyo, who had a reputation for being severe toward evil men, and to put a stop to this disturbance in his marital life as a result of his wife's continued illicit love affair with this man. All that he wanted from the deity at Sinigama was to mete proper justice to his tormentor and to allow him to live a peaceful and happy life with his wife and children. ( Sorcery, Premeditated Murder, and the Canalization of Aggression in Sri Lanka- Gananath Obeyesekere University of California, San Diego).

Friday, October 23, 2026

කාන්චනා සෝමරත්න ගේ තම්බි විරෝධය

 



කාන්චනා සෝමරත්න නම් කාන්තාව මුහුණු පොතේ මුස්ලිම් ජාතිකයන් කෙරෙහි වාර්ගික වයිරය මුදා හරින තැනැත්තියකි. මහ නුවර ඇයගේ උපන් ප්‍රදේශය වන අතර ඇය මහා මායා විදුහලේ ඉගැනුම ලැබූ බව කියවේ.  මේ කාන්තාව ඊශ්‍රායලයේ මහළු පුද්ගලයන් රැක බලා ගන්නා තැනැත්තියෙකි. මුස්ලිම් ජාතිකයන් කෙරෙහි වාර්ගික වයිරය මුදා හරින මේ කාන්තාවගේ මුස්ලිම් විරෝදයේ හේතූන් ලෙස ඇය ගේ පවුල පිලිබඳව දන්නා කෙනෙකු  පැවසුවේ ඇයගේ මව සහ නුවර ප්‍රදේශයේ මුස්ලිම් මුදලාලි කෙනෙකු අතර සිදු වූ යම් සබඳතාවක් නිසා ඇය තුල මුස්ලිම් ජාතිකයන් කෙරෙහි අගතියක් වර්ධනය වූ බවය​. තවද ඊශ්‍රායලයේ කම්කරු රැකියාවක් කරන ඇය තමන් ගේ ස්වාමිවරුන් කෙරෙහි අධි භක්තිය නිසාද මුස්ලිම් විරෝධයක් පවත්වාගෙන යනවා විය හැකිය​. කෙසේ නමුත් කාන්චනා සෝමරත්න කේස් ස්ටඩි එක අපට පෙන්වා දෙන්නේ බුකියේ අප දකින මුස්ලිම් විරෝධය සඳහා පුද්ගලික කරුනු බල පවත්වන අයුරුය​. 

Thursday, October 22, 2026

The Anatomy of a Descent: Exploring Michael Corleone's Psychological Transformation



Michael Corleone, a creation of the great novelist Mario Puzo, was later brought to life on screen by director Francis Ford Coppola. Al Pacino's portrayal of Michael Corleone is particularly remarkable, as he masterfully captures the character's profound transformation throughout the narrative.

Presented by Dr. Ruwan M. Jayatunge, M.D. PhD,

You tube link : https://www.youtube.com/watch?v=VbjiiIeFMm0


Find Us On Facebook